naar top
Menu
Logo Print

IS EEN CNC-MACHINE STRAKS
TE BEDIENEN MET DE SMARTPHONE?

APPS SPELEN AL LANGER DAN VANDAAG EEN ROL IN DE VERSPANENDE WERELD

Een smartphone zonder applicaties is ondenkbaar. En ook op de desktop doen ze stilaan ook hun intrede. Zelfs op smart tv's zie je tegenwoordig de kleine programma's om bepaalde functies mee op te roepen. Gaan die apps nu ook doordringen op CNC-machines? Staat het scherm van de bedieningsconsole straks vol met al dan niet intuïtieve appicoontjes? Metallerie zocht het voor u uit.

 

smartphone cnc-machine

 

AL LANGER AANWEZIG

Apps spelen eigenlijk al enkele jaren een rol van betekenis in de verspanende industrie. Fabrikanten van frees- en draaibeitels bieden ze al geruime tijd aan. Niet alleen om direct een nieuw gereedschap te kunnen bestellen, maar vooral omdat er handige zoekfuncties en rekentools in zijn verwerkt. Daarmee wordt het de werkvoorbereider of de CNC-operator gemakkelijker gemaakt om informatie op te zoeken of bepaalde berekeningen uit te voeren. Terugkerende taken die vroeger vaak handmatig via een macro werden geprogrammeerd, besturen operators nu dikwijls via een app. Als we deze generatie van apps gemakshalve app 1.0 noemen, kan de verspanende industrie zich stilaan opmaken voor app 2.0. De programmaatjes worden immers veel meer interactief. Bij gereedschapsfabrikanten kan de app bv. gebruikt worden om de echtheid van een gereedschap te controleren. Is het geen minderwaardige kopie?

 

APPS EN INTERNETPLATFORMEN

Eigenlijk is een app niet meer dan een klein programmaatje waarmee de functionaliteiten van een apparaat uitgebreid worden. Apps in de ware zin van de betekenis kunnen door de gebruiker worden aangepast aan de eigen behoefte. Omdat de besturing van de CNC-machines door de jaren heen steeds belangrijker is geworden en steeds meer functionaliteiten softwarematig worden bepaald, ligt het voor de hand dat ook de fabrikanten hun toevlucht zoeken tot apps. Deze trend wordt nog eens versterkt door de opmars van Industrie 4.0 en de komst van industriële platformen. Ook op de voorbije verspaningsbeurs EMO in Hannover gingen de gesprekken daar vaak over. Industriële internetplatformen schieten als paddenstoelen uit de grond. In zo'n tempo dat er over een aantal jaren waarschijnlijk flink aan de boom geschud zal worden en er nog slechts een handvol generieke platformen en misschien een paar nicheapps overblijven. Deze platformen leiden ertoe dat bepaalde functionaliteiten van de machine gaan verschuiven richting het onlineplatform. Software draait immers in toenemende mate op een dergelijk platform en in mindere mate op de machine zelf. Dat is nu nog niet het geval, maar het gaat wel die richting op, klinkt de voorspelling van onderzoekers. De app is dan de ideale tool om de bediener van de CNC-machine toegang te bieden tot deze functionaliteit. Ook op dit vlak verandert er eigenlijk weinig, want ontwikkelaars van besturingen voor CNC-machines kunnen nu al bepaalde functionaliteiten softwarematig ontsluiten. Enkel door softwarematig enkele zaken aan te passen, wordt een freesmachine veel nauwkeuriger of veel sneller. De hardware verandert niet. De opmars van apps is dan ook onlosmakelijk verbonden met de doorbraak van Industrie 4.0-platformen. Voor de machinebouwers en de softwarefabrikanten ligt hier een voordeel, doordat het onderhoud aan de software eenvoudiger wordt, omdat deze grotendeels op het platform draait. Updates uitrollen kan relatief gemakkelijk.

 

OPENHEID

Een ander voordeel van apps is dat ontwikkelaars van besturingen en internetplatformen hun software kunnen openstellen voor andere ontwikkelaars. De innovaties zijn daarmee niet langer alleen iets van de machinebouwer zelf, maar kunnen bij meer partijen vandaan komen. Vergelijk het opnieuw met de smartphone: iedereen mag voor iOS en Android apps ontwikkelen en via de betreffende marktplaats aanbieden. Apple en Google behouden zich wel het recht om ze vooraf te testen en bepaalde programmaatjes te weigeren. 2017 zal ongetwijfeld de geschiedenisboeken ingaan als het jaar waarin de fabrikanten van CNC-werktuigmachines massaal hun systemen hebben geopend voor ontwikkelaars van buitenaf. Sommigen hadden dit al gedaan, anderen hebben de stap dit jaar gezet. Het gevolg zal zijn dat de machinebouwers apps van derden zullen toelaten. Daarom is het zo belangrijk dat er standaarden komen voor de communicatie tussen machine en internetplatform, en de standaard voor hoe de platformen met informatie omgaan. Op dit eerste punt zijn de kaarten nog niet geschud. De open standaard OPC UA heeft snel terrein gewonnen, maar blijkbaar is nog niet iedere fabrikant overtuigd van de noodzaak van een algemene standaard voor de CNC-industrie. Wie - opnieuw analoog aan de smartphonemarkt - kijkt naar hoe het de Windows smartphone is vergaan, snapt waarom open standaarden zo wezenlijk zijn. Ontwikkelaars van apps zijn bereid om voor een of twee platformen hun software aan te passen. Maar niet voor tientallen. Ook kunnen ze onmogelijk hun software aanpassen om te kunnen communiceren met de vele verschillende CNC-machines. De fabrikanten van gereedschapsmachines kunnen met apps een nieuw businessmodel optuigen. Ze kunnen zelf apps ontwikkelen. Dat kunnen programma's zijn om de werking van een machine te analyseren, maar het kunnen ook apps zijn die bepaalde programmeertaken vereenvoudigen. Of die de productiviteit en de nauwkeurigheid verbeteren. Voor dit soort zaken zullen ze in toenemende mate geld vragen. Een van de marktleiders liet op EMO ontvallen al meer dan 150 software-engineers in dienst te hebben. En dat waren er te weinig, vandaar dat men een samenwerking zoekt met derde partijen. Dezelfde fabrikant zei in deze presentatie de komende jaren de inkomsten uit specifieke software fors te willen doen toenemen. Doordat ze hun systemen openen en ze zich vervolgens conformeren tot een industriestandaard, wordt het voor onafhankelijke ontwikkelaars aantrekkelijk apps te bouwen. Doordat de potentiële markt van een goede app groot is en de distributiekosten laag, kan de software via apps tegen relatief minder geld worden aangeboden dan in de klassieke distributiemodellen.

 

smartphone cnc-machine

 

VOORDEEL VOOR DE GEBRUIKERS

Hiermee kunnen de verspaners hun voordeel doen. Zij zijn de derde - en zeker niet de geringste - partij die baat heeft bij de ontwikkeling van apps. Sterker: om de gebruiker zou het moeten gaan. Bij een van de Fraunhofer instituten in Duitsland gelooft men dat de app voor de verspanende industrie net zo gebruikt zal worden als op smartphones en pc's. De jonge generatie van CNC-operatoren wil dit: ze willen geen G-codes intikken aan een scherm, maar swipen en vegen. Apps vergroten het gebruiksgemak van de machine. De Duitse Fraunhofer onderzoekers verwachten dat gebruikers straks eenvoudig zullen kunnen wisselen van apps. Dit hangt natuurlijk wel af van de snelheid waarmee zowel de machines als de internetplatformen open worden. Het voordeel voor de gebruikers is dat ze voor een specifieke technologie niet meer alleen afhankelijk zijn van hun machine- of gereedschappenleverancier. Naarmate software en machines méér open worden en de ontwikkelaars kunstmatige intelligentie inbouwen, ontstaan er meer mogelijkheden om van app te wisselen. Er ontstaat waarschijnlijk wel een industrie van appontwikkelaars die hun kennis via de kleine programmaatjes te gelde maken. Met zulke apps kan er ook eenvoudiger kennis worden gedeeld. Kennis die van oudsher bij de CNC-operators en de werkvoorbereiders zit, is in de toekomst in toenemende mate beschikbaar via apps. Dit opent aan de ene kant mogelijkheden voor minder technisch geschoolde medewerkers om een job in de verspaning uit te oefenen. Aan de andere kant leidt deze trend ertoe dat het voor eenvoudig werk gemakkelijker wordt om te concurreren. In dit deel van de verspanende industrie zal er steeds meer op prijs geconcurreerd worden. Wie daar niet in mee wil, zal zich moeten doorontwikkelen naar hoogwaardiger frees- en draaiwerk waarin het vooral belangrijk is om met de klant mee te denken over de toepassing. Die kennis laat zich minder goed in apps vatten.

  • Een van de fabrikanten die apps via de App Store en Google Play beschikbaar stellen aan de verspanende industrie, is Renishaw. De mobiele apps zijn bedoeld om de meettasters op de bewerkingsmachines mee te bedienen.
  • Gereedschapsfabrikanten, zoals WNT, brengen niet alleen hun kennis naar de app, maar ook de koppeling met de onlinebestelmodules. WNT gebruikt de app om namaakproducten te weren. Door de datamatrixcode te scannen, worden direct alle relevante data beschikbaar.
  • DMG Mori was enkele jaren geleden een van de eerste machinebouwers die via het Celos platform apps beschikbaar zouden stellen. Ondertussen zijn er al meer dan 26 verschillende beschikbaar.
  • Okuma heeft vanaf het begin een grote openheid aan de dag gelegd. Via de speciale myokuma.com appstore zijn er ook apps van derden beschikbaar. Bijvoorbeeld een app om de aanwezigheid van koelsmeermiddelen mee te bewaken, maar ook veel apps die de productiviteit verhogen.
  • Kennametal speelt met Novo in op het appaanbod voor de verspanende industrie.